Məzmuna keç

Taslim:Nəhrəvan

wikishia saytından
Nəhrəvan
Ölkəİraq
ƏyalətBağdad
DiliƏrəbcə
Qədim adıCəsr Nəhrəvan şəhəri
Təsis iliSasanilər dövrü
Mühüm hadisələrNəhrəvan döyüşü



Nəhrəvan (ərəbcə: نَهْرَوان ) İraqda, Dəclə çayının şərqində, Bağdad ilə Vasit arasında yerləşən bir bölgədir.[1] Bu bölgə Ülya, Vusta və Süfla olmaqla üç hissəyə bölünürdü. Bunlar Qatul, Təmərra və Cəsr-Nəhrəvan adlanırdı.[2] İmam Əlinin (ə) xəvariclə döyüşdüyü Nəhrəvan döyüşü hicri 38-ci ildə Cəsr-Nəhrəvan yaxınlığında baş vermişdir.[3]

Nəhrəvan Bağdaddan dörd fərsəx məsafədə yerləşirdi[4] və Xorasan yolunun dayanacaqlarından biri idi.[5] Əbül-Fərəc Nəhrəvani kimi bəzi alim və İslam din alimləri[6] bu bölgəyə mənsub olmuşlar.[7]

Nəhrəvan ilkin olaraq Dəclə çayından ayrılan və onun şərqindəki bəzi əraziləri suvaran bir çayın adı idi.[8] Bu çayın çəkilişi Sasanilər dövründə, xüsusilə də II Şapurun hakimiyyəti zamanında iranlılara aid edilir.[9] Çayın üzərində körpülər və bəndlər tikilmişdi[10] və Cəsr-Nəhrəvan şəhəri də həmin körpülərdən birinin yanında yerləşirdi.[11]

Bu çayın mənbəyi haqqında müxtəlif məlumatlar verilmişdir. Belə ki, onun mənbəyinin Azərbaycan, yaxud Təmərra və Hulvan yaxınlığında olduğu bildirilmişdir.[12] Bəzi mənbələrdə isə onun farsca adının Curvan olduğu və ərəb dilinə keçdikdən sonra Nəhrəvan formasını aldığı qeyd edilmişdir.[13] İraqın hazırkı inzibati bölgüsündə Nəhrəvan Bağdad vilayətinin Mədain rayonunun bir hissəsidir.[14]

İstinadlar

  1. ↑ Qəzvini, Asarul-bilad və əxbarul-ibad, s.472; Həməvi, Mucəmul-buldan, c.5, s.325
  2. ↑ Ələvi İsfahani, Muntəqələtut-Talibiyyə, s.413
  3. ↑ Həməvi, Mucəmul-buldan, c.5, s.325; Məhəmmədi Məlayiri, Tarix və Fərhənge İran, c.2, s.245-246
  4. ↑ İstəxri, Əl-Məsaliku vəl-məmalik, s.86
  5. ↑ Ələvi İsfahani, Muntəqələtut-Talibiyyə, s.413
  6. ↑ Həməvi, Mucəmul-buldan, c.5, s.325
  7. ↑ Qəzvini, Asarul-bilad və əxbarul-ibad, s.472
  8. ↑ Məhəmmədi Məlayiri, Tarix və Fərhənge İran, c.2, s.242-243
  9. ↑ Məhəmmədi Məlayiri, Tarix və Fərhənge İran, c.2, s.245
  10. ↑ Məhəmmədi Məlayiri, Tarix və Fərhənge İran, c.2, s.245-246
  11. ↑ Məhəmmədi Məlayiri, Tarix və Fərhənge İran, c.2, s.245-246
  12. ↑ Həməvi, Mucəmul-buldan, c.5, s.325
  13. ↑ Məhəmmədi Məlayiri, Tarix və Fərhənge İran, c.2, s.244
  14. ↑ هیئة الاستثمار توجه باشغال المراکز الخدمیه فی محمع بسمایة السکنی, Zagrosnews saytı

Ədəbiyyat

  • هیئة الاستثمار توجه باشغال المراکز الخدمیه فی محمع بسمایة السکنی» (İnvestisiya Heyəti Bəsamaya yaşayış kompleksində xidmət mərkəzlərinin tikinti işlərinin aparılmasına göstəriş verdi.), Zagrosnews saytı, Mətləbin dərc tarixi: 4 Avqust 2022; Baxış tarixi: 3 Oktyabr 2026
  • Ələvi İsfahani, İbrahim ibn Nasir, Muntəqələtut-Talibiyyə, Təhqiq: Məhəmməd Mehdi Xorasan, Qum, əl-Məktəbətul-Heydəriyyə, h.ş 1377 (1998)
  • Həməvi, Yaqut ibn Abdullah, Mucəmul-buldan, Beyrut, Darus-sadir, 2-ci çap, m.1995
  • İstəxri, İbrahim ibn Məhəmməd, Əl-Məsaliku vəl-məmalik, Beyrut, Darus-sadir, m.2004
  • Məhəmmədi Məlayiri, Məhəmməd, Tarix və Fərhənge İran dər dorane intiqal əz əsre Sasani be əsre İslami, Tehran, Tus, 2-ci çap, h.ş 1379 (2000)
  • Qəzvini, Zəkəriyya ibn Məhəmməd, Asarul-bilad və əxbarul-ibad, Beyrut, Darus-sadir, h.q 1380