Zariyat surəsi

Zariyat surəsi

Tur Tur surəsi Zariyat Qaf Qaf surəsi
Cüz	26 və 27
Ayə	60
Məkkə\Mədinə	Məkkə
Nazil olma sırası	67
Surənin nömrəsi	51
Söz	360
Hərf	1546

Zariyat (ərəbcə: سورة الذاريات) qırx birinci surədir və Qurani-Kərimin Məkkədə nazil olan surələrindəndir. Bu surə 26 və 27-ci cüzlərdə yer alır. Zariyat kəlməsi “zariyə” sözünün cəmidir və külək mənasını verir. Zariyat surəsinin əsas mövzusu Qiyamətdir. Bu surədə həmçinin tövhid və Allahın yaradılışdakı əlamətləri, Həzrət İbrahimin (ə) evindəki mələklərin qonaq olması və Lut peyğəmbərin (ə) qövmünü cəzalandırmaq üçün olan missiyaları, Həzrət Musanın (ə) hekayəsi, Ad qövmü, Səmud qövmü və Nuh peyğəmbərin (ə) qövmünün hekayələri müzakirə olunur.

Bu surənin məşhur ayələrindən biri 56-cı ayədir, hansı ki, bu ayə, insan və cinlərin yaradılmasının əsas məqsədinin yalnız Allaha ibadət etmək olduğunu bildirir. Rəvayətlərdə bu surənin oxunmasına aid müstəsna faydalar qeyd edilmişdir, o cümlədən, Allahın oxucunun həyatını düzəldəcəyinə və ona geniş ruzi verəcəyinə dair sözlər vardır.

Tanıtımı

Adlandırılması

Bu surə Zariyat adlanır, çünki surə “Əl-Zariyat” sözü ilə başlayır. Zariyat kəlməsi “Zariyə” sözünün cəmidir və “əşyaları havada uçurdan küləklər” mənasını verir.

Nazil olma yeri və sırası

Zariyat surəsi Məkkədə nazil olan surələrdəndir və nazil olma sırasına görə Peyğəmbərə (s) nazil olan 67-ci surədir. Bu surə, Quranın hazırki düzülüşündə 51-ci surədir və Quranın 26 və 27-ci cüzlərində yerləşir.

Ayələrin sayı və digər xüsusiyyətlər

Zariyat surəsi 60 ayə, 360 söz və 1546 hərfə malikdir. Bu surə, Qurani-Kərimin “Müfəssəlat” surələrindən biridir və Quranın təxminən yarım hizbini təşkil edir.

Surənin məzmunu

Əl-Mizan təfsirinin yazdığına görə, Zariyat surəsinin əsas mövzusu Məad və onun inkar edilməsidir. Bu surə, Məadın həyata keçəcəyini belə sübut edir: Allah onun baş verəcəyinə vəd vermişdir və Allahın vədi şübhəsiz doğrudur. Əl-Mizan təfsirinin müəllifi bildirir ki, surənin ilk dörd ayəsi bütün kainatın idarəsini özündə cəmləşdirir və hər birinin bir nümunəsindən bəhs etdiyi üçün hamısına işarə edir. Belə ki, quru yerin idarəsi (And olsun buludları dağıdan, toz-torpağı qaldıran, bitkiləri və ağacları mayalandıran küləklərə! And olsun insan nəslini yer üzündə yayan əməlisaleh qadınlara! Necə də maraqlı və bərəkətli bir yayım!), dənizlərin idarəsi ((and olsun) asanlıqla üzən gəmilərə, yüngül əsən yellərə və sakit hərəkətdə olan ulduzlara), səmaya aid işlərin idarəsi ((And olsun) buludlarla yüklənmiş küləklərə, yağışla yüklənmiş buludlara və ikicanlı dişilərə) və ümumilikdə bütün kainatın idarəsi ((and olsun) bulud və yağışları bölüşdürən küləklərə, döllərə ruhlar, canlılara həyat, beyinlərə elm və ruzi yeyənlərə ruzi paylayan mələklərə) burada qeyd olunur. Burada ondan məqsəd Allahın əmrlərini yerinə yetirmək vasitəsi olan və Onun əmrlərini bölüşdürən mələklərdir. Beləliklə, bu dörd ayə, bu mənadadır: Kainatın bütün sistemlərinin düzgün işləməsini təmin edən qüvvələrə and içirəm ki, məsələ belə-belədir. Fəxri Razi küləklərin torpağı səpələdiyi, buludları hərəkət etdirdiyi, fəzada hərəkət etdiyi və buludları yer üzündə böldüyü əsas gətirərək, dörd ayənin küləklərlə əlaqəli olmasını icazəli hesab etmişdir. Lakin Əllamə Tabatabai bu fikri uzaq hesab edir. Zəməxşəri isə Mücahiddən (Əbul-Həccac Mücahid, 21-104 və ya 105-ci h.q. illərində yaşamış, tabeindən olan təfsirçilərdən) nəql edib ki, o, ((and olsun) bulud və yağışları bölüşdürən küləklərə, döllərə ruhlar, canlılara həyat, beyinlərə elm və ruzi yeyənlərə ruzi paylayan mələklərə) ayəsinin təfsirində deyib: “Dörd mələk arasında iş bölgüsü belədir: Cəbrail (ə) çətin tutmaq üçün, Mikail (ə) rəhmət üçün, Mələkül-Məvt (ə) (ölüm mələyi) ruhları almaq üçün və İsrafil (ə) suru üfürmək üçün təyin edilmişdir. Təfsir nümunə, “Zariyat” surəsinin mövzularını beş əsas başlığa ayırmışdır.

• Məad və ona bağlı məsələlər;
• Tövhid məsələsi və Allahın yaradılış sistemindəki ayələr və nişanələri;
• İbrahim peyğəmbərin (ə) evində mələklərin qonaq olması və onların Lut peyğəmbərin (ə) qövmü ilə bağlı vəzifələri;
• Musa peyğəmbərin (ə), Ad qövmünün, Səmud qövmünün və Nuh peyğəmbərin (ə) qövmünün qısa hekayələri;
• Təəssübkeş və inadkar qəbilələrin keçmiş peyğəmbərlərlə mübarizəsi, Peyğəmbərə (s) təsəlli vermək və onu müxaliflər qarşısında əzmkar olmağa çağırmaq.

Zariyat surəsinin məzmunu
İnsanların cəzası ilə bağlı Allahın vədinə əminlik İlk çıxış; 1-19-cu ayələr İlahi vədlərin yerinə yetəcəyinə əminlik İkinci çıxış; 20-51-ci ayələr İlahi vədlərin yerinə yetirilməsinin əlamətləri Üçüncü çıxış; 52-60-cı ayələr Allahın vədlərini inkar edənlərə xəbərdarlıq Birinci mətləb; ayələr 1-6 Qiyamət gününün vədinə əminlik İlk işarə; 20-23-cü ayələr Allahın Öz bəndələrinə verdiyi ruzi Birinci mətləb: 52-55-ci ayələr Peyğəmbərin İlahi vədləri inkar edənlərə qarşı vəzifəsi İkinci mətləb: 7-11-ci ayələr Qiyamət gününü inkar edənlərin heç bir dəlili yoxdur. İkinci işarə; 24-30-cu ayələr Allahın İbrahimə verdiyi vədin yerinə yetirilməsi İkinci mətləb: 55-58-ci ayələr Cinlərin və insanların yaradılış məqsədi Allaha ibadətdir. Üçüncü mətləb: 12-19-cu ayələr Kafirlərin və möminlərin qaçılmaz cəzasının təsviri Üçüncü işarə; 31-37-ci ayələr Lut qövmünün əzabı Üçüncü mətləb: 59-60-cı ayələr İlahi vədin yerinə yetməsi ilə kafirlərin şiddətli əzabı Dördüncü işarə; 38-40-cı ayələr Firon və onun qoşunlarının məhvi Beşinci işarə; 41-42-ci ayələr Ad qövmünün əzabı Altıncı işarə; 43-45-ci ayələr Səmud qövmünün əzabı Yeddinci işarə; ayə 46 Nuh qövmünün əzabı Səkkizinci işarə; 47-49-cu ayələr Dünyanın idarə olunmasında Allahın qüdrəti Nəticə: 50-51-ci ayələr Allaha şərik qoşmayın.

Surənin məşhur ayələri

İnsanın nəfsi, haqq ayələrinin sərgüzəşti

«وَفِي أَنْفُسِكُمْ أَفَلَا تُبْصِرُونَ»

“Həmçinin sizin öz vücudunuzda (cisminizin kəmiyyət və keyfiyyət baxımından hərəkətində, bədən üzvlərinizin quruluşunda, ruhun bədənlə əlaqəsinin necəliyində, onun bədən üzvlərinə hakim olmasında, ağılda və ruhun bir-birinə zidd sifətlərində, nəsil artımında və ictimai əlaqələrinizdə də nişanələr vardır). Belə isə məgər (həm gözünüz və həm də ürəyinizin gözü ilə) görmürsünüz?!” (Zariyat, ayə 21).

Bəzi təfsirçilər, Əmirəlmöminin Əliyə (ə) aid edilən bir beyti bu ayənin təfsiri hesab ediblər:

وَ تَحْسَبُ اَنَّکَ جِرْمٌ صَغِیرٌ *** وَ فِیکَ انْطَوَی الْعَالَمُ الْاَکْبَرُ

“Sən kiçik bir varlıq olduğunu düşünürsən, halbuki böyük bir kainat sənin daxilində gizlənib”.

Möhsün Qəraəti “Nur təfsiri” kitabında bu ayədən insanın böyüklüyünü, özünü tanımaqla Allahı tanımağın əhəmiyyətini, kafirlərin səthi baxışlarını tənqid etməyi və bəsirətsiz baxışları (baxışları dar olanları) qınamağı istifadə etmişdir.

“Mən cinləri və insanları yalnız Mənə ibadət etsinlər deyə yaratdım.” Zariyat surəsi, 56-cı ayə

İnsanın yaradılış məqsədi

«وَمَا خَلَقْتُ الْجِنَّ وَالْإِنْسَ إِلَّا لِيَعْبُدُونِ»

“Cin və insanları yalnız Mənə ibadət etmələri üçün yaratmışam” (Zariyat, ayə 56).

Əl-Mizan təfsirinə görə, bu ayəyə əsasən yaradılışın məqsədi yalnız Allaha ibadət etməkdir. İbadət, insanın yaradılışının əsas məqsədidir və bu ibadət vasitəsilə insan, Allahın rəhmətinə və bağışlanmasına layiq olur. Mərifət və ixlas da ibadətin son məqsədlərindəndir. Yaxud onların bəzisi orta hədəf, bəziləri isə son və nəticə hədəflərdirlər. Bir hədisdə İmam Hüseyn (ə) bu ayənin təfsirini izah edərək demişdir: “Ey insanlar! Doğrudan da, Allah öz yaratdıqlarını ancaq ona mərifət əldə etmələri üçün yaratmışdır. Onu tanıdıqdan sonra Ona ibadət etməli, Onun ibadəti və bəndəliyi sayəsində Ondan başqasına ibadət və bəndəlik etməkdən azad olmalıdırlar. Bu zaman bir kişi dedi: Ey Allahın Rəsulunun oğlu! Uca Allahın mərifəti nədir?

İmam Hüseyn (ə) belə cavab verdi: “Hər dövrün insanı öz imamını tanımalı və ona mərifət tapmalıdır ki, ona itaət etmək və tabe olmaq vacibdir”.

Surənin tarixi hekayələri və rəvayətləri

• Mələklərin İbrahim (ə) peyğəmbərin evinə gəlişi: Mələklərin Həzrət İbrahimə (ə) gəlişi, Həzrət İbrahimin (ə) onları tanımaması, onlara qızardılmış inək gətirilməsi, mələklərin onu yeməməsi, İbrahimin (ə) onlardan qorxması, mələklərin ona oğul müjdəsi verməsi, Həzrət İbrahimin (ə) həyat yoldaşının buna təəccüb etməsi, İbrahimin (ə) mələklərdən onların vəzifələri barədə soruşması və mələklərin Lut peyğəmbərin (ə) qövmünü cəzalandırma missiyasından bəhs etməsi və onların arasından möminlərin xilas olması (ayələr 24-36);
• Musa (ə) peyğəmbərin Firona göndərilməsi, Fironun və tərəfdarlarının üz çevirib Musanı (ə) sehrbazlıq və dəli olmaqda ittiham etməsi, sonda onların dənizdə boğulması (ayələr 38-40);
• Ad qövmünün dağıdıcı bir küləklə (qısır bir külək və yağışsız güclü bir küləklə) əzab edilməsi (ayələr 41-42);
• Səmud qövmünü imana çağırmaq və onlara möhlət vermək, Allahın əmrinə itaətsizlik etmələri, onlara əzab nazil etmək. (ayələr 43-45);
• Nuh peyğəmbərin (ə) qövmünə əzab göndərmək (ayə 46);
• Əvvəlki peyğəmbərlərin sehrbazlıq və dəli olmaqla ittiham edilməsi (ayə 52).

Surənin fəzilət və faydaları

Əsas məqalə: Surələrin fəziləti

“Məcməül-Bəyan” təfsirində Həzrət Peyğəmbərdən (s) belə bir rəvayət nəql edilmişdir: “Əgər kimsə “Zariyat” surəsini oxusa, hər bir əsən külək üçün ona on mükafat verilir”.

Şeyx Saduq isə İmam Sadiqdən (ə) nəql edərək yazmışdır ki, “Hər kim “Zariyat” surəsini gündüz və ya gecə oxusa, Allah onun həyatını düzəldər, ona geniş ruzı verər və qəbrini Qiyamətə qədər parlayacaq bir işıqla işıqlandırar”.

Zariyat surəsinin mətni və tərcüməsi

Zariyat surəsi

Tərcümə

Ərəbcə mətn

Bağışlayan və mehriban Allahın adı ilə 1. And olsun buludları dağıdan, toz-torpağı qaldıran, bitkiləri və ağacları mayalandıran küləklərə! And olsun insan nəslini yer üzündə yayan əməlisaleh qadınlara! Necə də maraqlı və bərəkətli bir yayım! 2. (And olsun) buludlarla yüklənmiş küləklərə, yağışla yüklənmiş buludlara və ikicanlı dişilərə, 3. (and olsun) asanlıqla üzən gəmilərə, yüngül əsən yellərə və sakit hərəkətdə olan ulduzlara. 4. (and olsun) bulud və yağışları bölüşdürən küləklərə, döllərə ruhlar, canlılara həyat, beyinlərə elm və ruzi yeyənlərə ruzi paylayan mələklərə, 5. həqiqətən, sizə (ölümdən sonrakı vəziyyət barəsində) vəd edilən şey doğrudur. 6. Şübhəsiz, cəza (günü) olacaq və gerçəkləşəcəkdir. 7. And olsun zinətli və gözəl görünüşlü göyə, mütənasib yaradılışa və mələklərin müxtəlif qalxma və enmə yollarına 8. ki, həqiqətən, (siz Məkkə əhlinin Peyğəmbər və onun Quranı barəsində) sözləriniz müxtəlif və fərqlidir. (Peyğəmbər və Quran barəsində «o sehrbaz və bu sehrdir; o kahin, bu isə cin və şeytanın sözləridir; o şair, bu isə şeirdir; o öyrədilmiş, bu isə keçmişlərin əfsanələridir» deyirsiniz.) 9. Ondan (Peyğəmbərdən və onun Quranından bütün xeyir və səadətlərdən) dönən kimsə dönər. (Yaxud: Bu Peyğəmbərdən və Qurandan Allahın əzəli elmində səadətdən məhrum olan şəxs döndərilər.) 10. Ölüm olsun (Peyğəmbər, Quran və məad barəsində iftira söyləyən) yalançılara! 11. (Nadanlıq) burulğan(ın)da (dinin həqiqətlərindən) qafil olanlara! 12. Onlar «cəza günü nə vaxtdır?» (deyə) soruşurlar. 13. Onların odun içində əzab verilib yanacaqları gün! 14. (Onlara belə deyiləcək:) «(Günahlarınızın müqabilində verilən və ya elə günahın təzahürü olan) əzabınızı dadın. Bu sizin (gəlişi üçün) tələsdiyiniz şeydir». 15. Şübhəsiz, təqvalılar bağlarda və bulaqların başındadırlar. 16. Rəbblərinin onlara əta etdiyi (axirət nemətləri)ni alarlar. Çünki onlar bundan öncə (dünyada) yaxşı idilər və yaxşı işlər görürdülər. 17. Onlar gecənin az bir hissəsini yatırdılar. 18. Və səhərlər (Allahdan) bağışlanma diləyirdilər. 19. Və onların mallarında əl açanlar və məhrumlar üçün (Allahın bəyəndiyi və özləri tərəfindən müəyyənləşdirilmiş) bir haqq var idi. 20. Yer üzündə (onun böyüklüyü, həcmi, hərəkəti, səthinin vəziyyəti, mədənləri və dağlarında) yəqini olanlar üçün (Allahın tovhid, qüdrət, hikmət və mərhəmətinə dəlalət edən) nişanələr vardır. 21. Həmçinin sizin öz vücudunuzda (cisminizin kəmiyyət və keyfiyyət baxımından hərəkətində, bədən üzvlərinizin quruluşunda, ruhun bədənlə əlaqəsinin necəliyində, onun bədən üzvlərinə hakim olmasında, ağılda və ruhun bir-birinə zidd sifətlərində, nəsil artımında və ictimai əlaqələrinizdə də nişanələr vardır). Belə isə məgər (həm gözünüz və həm də ürəyinizin gözü ilə) görmürsünüz?! 22. Sizin ruziniz (yağış, külək, nur, gecə, gündüz və fəsillər kimi ruzinizin təmin olunma vasitələri) və sizə vəd edilən şey (axirət cənnəti) göydədir. 23. Beləliklə, and olsun göyün və yerin Rəbbinə ki, bu, (sizin ruzinizin göydə olması) sizin danışdığınız (zaman danışmağınızı bildiyiniz) kimi bir həqiqətdir (Allahın əzəli elmindən keçərək Lövhi-məhfuzda yazılıb və icra mərhələsinə yetişib). 24. İbrahimin (mələklərdən ibarət) əziz qonaqlarının xəbəri sənə (gəlib) çatıbmı? 25. Onlar İbrahimin yanına gəlib salam verəndə o dedi: «Salam (olsun sizə)». (Lakin öz-özlüyündə) «(bunlar) yad bir dəstədirlər» (dedi). 26. Gizlincə ailəsinin yanına getdi və (kabab edilmiş) kök bir buzov gətirdi. 27. Onu onların qabağına qoydu (və yemədiklərini görüb) dedi: «Yemirsiniz?!» 28. Beləliklə, onlardan (qonaqlardan) qorxuya düşdü. Onlar dedilər: «Qorxma!» Və ona çox bilikli bir oğlan uşağı ilə müjdə verdilər. 29. Həmin vaxt onun zövcəsi fəryad qopara-qopara onlara üz tutdu və (təəccüb və sevincdən) üzünə vuraraq dedi: «Qısır bir qarı (doğa bilər)?!» 30. Dedilər: «Rəbbin belə buyurub. Şübhəsiz, O, hikmət sahibi və (hər şeyi) biləndir». 31. İbrahim dedi: «Ey (ilahi) elçilər (vəzifə və) işiniz nədir?» 32. Dedilər: «Biz günahkar bir dəstəyə (Lutun qövmünə) göndərilmişik 33. ki, onların başına (yağış kimi) gildən (hazırlanmış) daşlar yağdıraq. 34. Rəbbinin yanında israf edənlər (həddini aşan zalımlar) üçün nişanlanmış (daşları)! 35. Beləliklə, oradakı (və İbrahim və Luta iman gətirmiş) möminlərin hamısını çıxartdıq. 36. Həmin diyarda yalnız bir müsəlman evi (Lutun evini) tapdıq. 37. (İnsanları həlak etdikdən sonra) orada ağrılı əzabdan qorxanlar üçün (Öz tövhid və qəzəbimizə dəlalət edən) bir nişanə (qorxulu səhra, devrilmiş diyar, yağdırılmış daşlar və çirkli sular) qoyduq. 38. Musanın barəsində də onu aydın dəlil-sübutla (əsa və nur saçan əl ilə) Fironun yanına göndərdiyimiz zaman (Bizim qəzəb və qüdrətimizə dəlalət edən nişanə vardır). 39. Beləliklə, o (Firon) bütün vücudu ilə (yaxud var gücü və qoşunu ilə) ondan (Musadan) üz döndərdi və dedi: «(Bu kişi) cadugər, yaxud da dəlidir». 40. Buna görə də məzəmmətə layiq işlər gördüyü və (son anda özü) özünü məzəmmət etdiyi bir halda onu və ordusunu tutub dənizə atdıq. 41. Həmçinin (Hud peyğəmbərin qövmü) Adda, onlara qısır (heç bir xeyiri olmayan və yalnız şər doğan) külək göndərdiyimiz zaman (onların başlarına gələnlərdə Bizim qəzəb və qüdrətimizə dəlalət edən nişənələr vardır.) 42. O (külək) nəyin üstünə əsirdisə onu çürümüş sümüyə döndərməyincə buraxmırdı. 43. Həmçinin (Saleh peyğəmbərin qövmü) Səmudda (möcüzə olaraq göndərilmiş dəvəni öldürdükdən sonra) onlara (peyğəmbərləri Saleh tərəfindən) «bir müddət (üç gün) bəhrələnin (əzabınız yetişəcək)» deyilən zaman (bu tayfanın başına gələnlərdə də Bizim qəzəb və qüdrətimizin nişanəsi vardır). 44. Onlar (həmin möhlət verilən günlərdə də) Rəbblərinin əmrinə itaətsizlik etdilər. Belə olan halda onları gözləri baxa-baxa ildırım yaxaladı. 45. Beləliklə, nə yerdən qalx(ıb qaç)mağa güc və imkan tapdılar, nə də özlərinə və bir-birlərinə kömək edə bildilər. 46. Və Nuhun qövmünü bundan əvvəl (həlak etdik). Şübhəsiz ki, onlar fasiq və itaətsiz bir dəstə idilər. 47. Və göyü (Öz) qüdrət əlimizlə ucaltdıq. Şübhəsiz, Biz (onu və onun sakinlərinin ruzisini) genişləndirənik. 48. Və yeri sərdik. Biz gözəl sərənik. 49. Bəlkə (cütlüyün və şərikliyin vacib varlığın deyil, mümkün varlığın sifəti olmasını anlayıb) ibrət götürəsiniz deyə, hər bir şeyi (heyvan və bitkiləri erkək və dişi olaraq) cüt yaratdıq. 50. (Ya Peyğəmbər! Onlara de: Tovhid və İslam vasitəsi ilə Allahın əzabından) Allaha tərəf qaçsınlar. Həqiqətən, mən sizin üçün Onun tərəfindən aşkar və aydınlıq gətirən bir qorxudanam. 51. Allahla yanaşı başqa bir məbud götürməyin. Həqiqətən, mən Onun tərəfindən sizin üçün aşkar və aydınlıq gətirən bir qorxudanam. 52. Beləcə onlardan (Məkkə əhalisindən) qabaqkılara elə bir peyğəmbər gəlmədi ki, onlar (ona) «cadugər, ya da dəlidir» deməsinlər. 53. (Keçmişdəkilər və gələcəkdəkilər) bu işi bir-birlərinə tövsiyə ediblər?! Xeyr! Onlar (zatən) itaətsiz və həddi aşan bir dəstədirlər. 54. Buna görə də onlardan üz döndər ki, sən (onlardan üz döndərdiyinə görə) məzəmmətə layiq deyilsən. 55. Və (möminlərə) öyüd-nəsihət ver. Çünki öyüd-nəsihət möminlərə fayda verir. 56. Cin və insanları yalnız Mənə ibadət etmələri üçün yaratmışam. 57. Mən Onlardan nə Mənim üçün ruzi qazanmalarını istəyirəm, nə də Mənə yemək vermələrini istəyirəm. 58. Şübhəsiz, Allah Özü (bütün ruzi yeyənlərə) ruzi verən, güc sahibi və qüvvətlidir. 59. Odur ki, həqiqətən, (sənin qövmündən) zülm edənlər üçün (keçmiş ümmətlərdən olan) yoldaşlarının payı kimi böyük bir (əzab) pay(ı) vardır. Buna görə də (onu) Məndən tələsik istəməsinlər. 60. Odur ki, vəd olunduqları günə görə vay olsun kafirlərin halına

بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَٰنِ الرَّحِيمِ ﴿وَالذَّارِيَاتِ ذَرْوًا ١ فَالْحَامِلَاتِ وِقْرًا ٢ فَالْجَارِيَاتِ يُسْرًا ٣ فَالْمُقَسِّمَاتِ أَمْرًا ٤ إِنَّمَا تُوعَدُونَ لَصَادِقٌ ٥ وَإِنَّ الدِّينَ لَوَاقِعٌ ٦ وَالسَّمَاءِ ذَاتِ الْحُبُكِ ٧ إِنَّكُمْ لَفِي قَوْلٍ مُخْتَلِفٍ ٨ يُؤْفَكُ عَنْهُ مَنْ أُفِكَ ٩ قُتِلَ الْخَرَّاصُونَ ١٠ الَّذِينَ هُمْ فِي غَمْرَةٍ سَاهُونَ ١١ يَسْأَلُونَ أَيَّانَ يَوْمُ الدِّينِ ١٢ يَوْمَ هُمْ عَلَى النَّارِ يُفْتَنُونَ ١٣ ذُوقُوا فِتْنَتَكُمْ هَذَا الَّذِي كُنْتُمْ بِهِ تَسْتَعْجِلُونَ ١٤ إِنَّ الْمُتَّقِينَ فِي جَنَّاتٍ وَعُيُونٍ ١٥ آخِذِينَ مَا آتَاهُمْ رَبُّهُمْ إِنَّهُمْ كَانُوا قَبْلَ ذَلِكَ مُحْسِنِينَ ١٦ كَانُوا قَلِيلًا مِنَ اللَّيْلِ مَا يَهْجَعُونَ ١٧ وَبِالْأَسْحَارِ هُمْ يَسْتَغْفِرُونَ ١٨ وَفِي أَمْوَالِهِمْ حَقٌّ لِلسَّائِلِ وَالْمَحْرُومِ ١٩ وَفِي الْأَرْضِ آيَاتٌ لِلْمُوقِنِينَ ٢٠ وَفِي أَنْفُسِكُمْ أَفَلَا تُبْصِرُونَ ٢١ وَفِي السَّمَاءِ رِزْقُكُمْ وَمَا تُوعَدُونَ ٢٢ فَوَرَبِّ السَّمَاءِ وَالْأَرْضِ إِنَّهُ لَحَقٌّ مِثْلَ مَا أَنَّكُمْ تَنْطِقُونَ ٢٣ هَلْ أَتَاكَ حَدِيثُ ضَيْفِ إِبْرَاهِيمَ الْمُكْرَمِينَ ٢٤ إِذْ دَخَلُوا عَلَيْهِ فَقَالُوا سَلَامًا قَالَ سَلَامٌ قَوْمٌ مُنْكَرُونَ ٢٥ فَرَاغَ إِلَى أَهْلِهِ فَجَاءَ بِعِجْلٍ سَمِينٍ ٢٦ فَقَرَّبَهُ إِلَيْهِمْ قَالَ أَلَا تَأْكُلُونَ ٢٧ فَأَوْجَسَ مِنْهُمْ خِيفَةً قَالُوا لَا تَخَفْ وَبَشَّرُوهُ بِغُلَامٍ عَلِيمٍ ٢٨ فَأَقْبَلَتِ امْرَأَتُهُ فِي صَرَّةٍ فَصَكَّتْ وَجْهَهَا وَقَالَتْ عَجُوزٌ عَقِيمٌ ٢٩ قَالُوا كَذَلِكِ قَالَ رَبُّكِ إِنَّهُ هُوَ الْحَكِيمُ الْعَلِيمُ ٣٠ قَالَ فَمَا خَطْبُكُمْ أَيُّهَا الْمُرْسَلُونَ ٣١ قَالُوا إِنَّا أُرْسِلْنَا إِلَى قَوْمٍ مُجْرِمِينَ ٣٢ لِنُرْسِلَ عَلَيْهِمْ حِجَارَةً مِنْ طِينٍ ٣٣ مُسَوَّمَةً عِنْدَ رَبِّكَ لِلْمُسْرِفِينَ ٣٤ فَأَخْرَجْنَا مَنْ كَانَ فِيهَا مِنَ الْمُؤْمِنِينَ ٣٥ فَمَا وَجَدْنَا فِيهَا غَيْرَ بَيْتٍ مِنَ الْمُسْلِمِينَ ٣٦ وَتَرَكْنَا فِيهَا آيَةً لِلَّذِينَ يَخَافُونَ الْعَذَابَ الْأَلِيمَ ٣٧ وَفِي مُوسَى إِذْ أَرْسَلْنَاهُ إِلَى فِرْعَوْنَ بِسُلْطَانٍ مُبِينٍ ٣٨ فَتَوَلَّى بِرُكْنِهِ وَقَالَ سَاحِرٌ أَوْ مَجْنُونٌ ٣٩ فَأَخَذْنَاهُ وَجُنُودَهُ فَنَبَذْنَاهُمْ فِي الْيَمِّ وَهُوَ مُلِيمٌ ٤٠ وَفِي عَادٍ إِذْ أَرْسَلْنَا عَلَيْهِمُ الرِّيحَ الْعَقِيمَ ٤١ مَا تَذَرُ مِنْ شَيْءٍ أَتَتْ عَلَيْهِ إِلَّا جَعَلَتْهُ كَالرَّمِيمِ ٤٢ وَفِي ثَمُودَ إِذْ قِيلَ لَهُمْ تَمَتَّعُوا حَتَّى حِينٍ ٤٣ فَعَتَوْا عَنْ أَمْرِ رَبِّهِمْ فَأَخَذَتْهُمُ الصَّاعِقَةُ وَهُمْ يَنْظُرُونَ ٤٤ فَمَا اسْتَطَاعُوا مِنْ قِيَامٍ وَمَا كَانُوا مُنْتَصِرِينَ ٤٥ وَقَوْمَ نُوحٍ مِنْ قَبْلُ إِنَّهُمْ كَانُوا قَوْمًا فَاسِقِينَ ٤٦ وَالسَّمَاءَ بَنَيْنَاهَا بِأَيْدٍ وَإِنَّا لَمُوسِعُونَ ٤٧ وَالْأَرْضَ فَرَشْنَاهَا فَنِعْمَ الْمَاهِدُونَ ٤٨ وَمِنْ كُلِّ شَيْءٍ خَلَقْنَا زَوْجَيْنِ لَعَلَّكُمْ تَذَكَّرُونَ ٤٩ فَفِرُّوا إِلَى اللَّهِ إِنِّي لَكُمْ مِنْهُ نَذِيرٌ مُبِينٌ ٥٠ وَلَا تَجْعَلُوا مَعَ اللَّهِ إِلَهًا آخَرَ إِنِّي لَكُمْ مِنْهُ نَذِيرٌ مُبِينٌ ٥١ كَذَلِكَ مَا أَتَى الَّذِينَ مِنْ قَبْلِهِمْ مِنْ رَسُولٍ إِلَّا قَالُوا سَاحِرٌ أَوْ مَجْنُونٌ ٥٢ أَتَوَاصَوْا بِهِ بَلْ هُمْ قَوْمٌ طَاغُونَ ٥٣ فَتَوَلَّ عَنْهُمْ فَمَا أَنْتَ بِمَلُومٍ ٥٤ وَذَكِّرْ فَإِنَّ الذِّكْرَى تَنْفَعُ الْمُؤْمِنِينَ ٥٥ وَمَا خَلَقْتُ الْجِنَّ وَالْإِنْسَ إِلَّا لِيَعْبُدُونِ ٥٦ مَا أُرِيدُ مِنْهُمْ مِنْ رِزْقٍ وَمَا أُرِيدُ أَنْ يُطْعِمُونِ ٥٧ إِنَّ اللَّهَ هُوَ الرَّزَّاقُ ذُو الْقُوَّةِ الْمَتِينُ ٥٨ فَإِنَّ لِلَّذِينَ ظَلَمُوا ذَنُوبًا مِثْلَ ذَنُوبِ أَصْحَابِهِمْ فَلَا يَسْتَعْجِلُونِ ٥٩ فَوَيْلٌ لِلَّذِينَ كَفَرُوا مِنْ يَوْمِهِمُ الَّذِي يُوعَدُونَ ٦٠﴾

Sonrakı surə: <<	Zariyat surəsi Məkkə surələri • Mədinə surələri	Əvvəlki surə: >>
1.Fatihə 2.Bəqərə 3.Ali-İmran 4.Nisa 5.Maidə 6.Ənam 7.Əraf 8.Ənfal 9.Tövbə 10.Yunus 11.Hud 12.Yusuf 13.Rəd 14.İbrahim 15.Hicr 16.Nəhl 17.İsra 18.Kəhf 19.Məryəm 20.Taha 21.Ənbiya 22.Həcc 23.Muminun 24.Nur 25.Furqan 26.Şüəra 27.Nəml 28.Qəsəs 29.Ənkəbut 30.Rum 31.Loğman 32.Səcdə 33.Əhzab 34.Səba 35.Fatir 36.Yasin 37.Saffat 38.Sad 39.Zumər 40.Ğafir 41.Fussilət 42.Şura 43.Zuxruf 44.Duxan 45.Casiyə 46.Əhqaf 47.Muhəmməd 48.Fəth 49.Hucurat 50.Qaf 51.Zariyat 52.Tur 53.Nəcm 54.Qəmər 55.Rəhman 56.Vaqiə 57.Hədid 58.Mücadələ 59.Həşr 60.Mümtəhənə 61.Səff 62.Cümə 63.Münafiqin 64.Təğabun 65.Talaq 66.Təhrim 67.Mülk 68.Qələm 69.Haqqə 70.Məaric 71.Nuh 72.Cin 73.Müzzəmmil 74.Müddəssir 75.Qiyamət 76.İnsan 77.Mürsəlat 78.Nəbə 79.Naziat 80.Əbəsə 81.Təkvir 82.İnfitar 83.Mütəffifin 84.İnşiqaq 85.Buruc 86.Tariq 87.Əla 88.Ğaşiyə 89.Fəcr 90.Bələd 91.Şəms 92.Ləyl 93.Zuha 94.Şərh 95.Tin 96.Ələq 97.Qədr 98.Bəyyinə 99.Zəlzələ 100.Adiyat 101.Qariə 102.Təkasür 103.Əsr 104.Hüməzə 105.Fil 106.Qüreyş 107.Maun 108.Kövsər 109.Kafirun 110.Nəsr 111.Məsəd 112.İxlas 113.Fələq 114.Nas